Vereist de commercialisering van goud een prospectus?

This post is also available in:

Goud heeft altijd beleggers aangetrokken die de relatieve stabiliteit ervan waarderen, in het bijzonder in woelige markten. Een belegging in fysiek goud aanbieden roept een belangrijke vraag op in het financieel recht: beantwoordt zij aan het begrip beleggingsinstrument naar Belgisch recht? Is een prospectus of een informatienota vereist, of niets?

Verschillende manieren om in goud te beleggen

Men kan beleggen via een goudtracker (een financieel instrument dat de goudprijs volgt), afgeleide producten (waarvan de waarde van de goudprijs afhangt), aandelen van goudmijnbedrijven, of fysiek goud (baren, munten). De eerste drie vallen onder het begrip beleggingsinstrument van de Prospectuswet: openbare aanbiedingen vereisen een door de FSMA goedgekeurd prospectus (voor aanbiedingen van EUR 5 of 8 miljoen) of een informatienota (tussen EUR 500.000 en die drempel). De regels inzake reclame bij de commercialisering van financiële producten aan retailcliënten zijn eveneens van toepassing. Edele metalen zijn daarentegen geen beleggingsinstrumenten: een aanbieding van fysiek goud is niet onderworpen aan de Prospectuswet, noch aan de reclameregels.

Van een ruime definitie

Het begrip beleggingsinstrument, eigen aan het Belgisch recht, bestrijkt een breed spectrum. De wetgever wilde een niet-limitatieve lijst opdat beleggers steeds van een prospectus zouden genieten wanneer hun instrumenten worden aangeboden die een belegging mogelijk maken, ook nieuwe. De ruime definitie omvat alle andere instrumenten die een belegging van financiële aard mogelijk maken, ongeacht de onderliggende activa, alsook beleggingsproducten in roerende of onroerende goederen: rechten op dergelijke goederen, georganiseerd in een vereniging, mede-eigendom of groepering, die geen privatief genot verlenen, waarvan het collectieve beheer aan professionals is toevertrouwd; en rechten die een belegging van financiële aard mogelijk maken op roerende goederen of een landbouwbedrijf, op vergelijkbare wijze georganiseerd en beheerd, tenzij zij een onvoorwaardelijke, onherroepelijke en volledige levering in natura omvatten. Deze categorieën beogen alternatieve beleggingsproducten te dekken (kunst, verzamelobjecten, oude manuscripten, alcoholische dranken, oude munten, grondstoffen, plantages, vastgoed). De FSMA merkt op dat de meeste financiële beleggingen in roerende goederen en landbouwbedrijven (wijn, bijvoorbeeld) voortaan onder de Prospectuswet vallen, tenzij de goederen onvoorwaardelijk, onherroepelijk en volledig in natura aan de consument worden geleverd.

Naar een ruime interpretatie van het begrip beleggingsinstrument

Diverse instellingen (kredietinstellingen, wisselkantoren) bieden cliënten fysiek goud aan, hetzij door effectieve levering, hetzij via bewaar- en depositoformules. In dat laatste geval kan het goud op een effectenrekening worden gedeponeerd, bewaard binnen de instelling. Wat als het goud niet in een individuele kluis op naam van de cliënt wordt gedeponeerd? Artikel 3, § 2, 2° van de Prospectuswet bepaalt dat edele metalen geen beleggingsinstrumenten zijn, zodat de commercialisering van fysiek goud geen prospectus zou vereisen. De bewaring is op het eerste gezicht louter een depositomodaliteit zonder invloed op de kwalificatie.

In onze praktijk lijkt de FSMA evenwel een ruime interpretatie aan te nemen. Zij oordeelt dat de uitsluiting van edele metalen niet betekent dat alle constructies op basis van edele metalen automatisch zijn uitgesloten. Voor fysiek goud dat in een gemeenschappelijke kluis wordt bewaard, stelt de FSMA vast dat geen onvoorwaardelijke, onherroepelijke en volledige levering is voorzien. Wanneer cliënten een (mede-)eigendomsrecht bezitten op goud dat bij de instelling wordt bewaard (i), het goud in mede-eigendom wordt bewaard (ii), en het potentieel wordt beheerd door de instelling waar het wordt bewaard (iii), zou een dergelijke commercialisering mogelijk een prospectus vereisen en aan de reclameregels onderworpen zijn.

Dit artikel is een vertaling. Enkel de Franse versie is authentiek. Het wordt louter ter informatie verstrekt en vormt geen juridisch advies.